Wat zou de liefde doen?

Juli 2025

Tijdens de trainingen die ik in het kader van mijn niet-professionele ontwikkeling heb gevolgd, een vraag die met regelmaat voorbij is gekomen. Het is een vraag die ik niet altijd fijn vind, een vraag waar ik soms ook dwars tegenin ga omdat ik mijn heilige gelijk belangrijker vind of (nog treuriger); ik soms geen enkele zin heb om ook maar 1 mm toe te geven aan wie of wat dan ook. 

Dat maakt de vraag niet minder mooi. Want het is een vraag die je vanuit een ander perspectief laat kijken naar situaties die lastig zijn. Ik moest aan deze vraag denken toen ik de volgende uitspraak las van Rilke

Wellicht is alles wat er aan verschrikking leeft in diepste wezen 

niets anders dan het hulpeloze dat onze liefde nodig heeft.’

Alleen de gedachte toelaten vraagt al iets van je. Je hoeft maar op het grote wereldtoneel te kijken om er grote moeite mee te hebben; een agressor als hulpeloze zien, die zachte liefde nodig heeft. Dat is bijna onmogelijk! Maar ook als je het woord ‘verschrikking’ iets minder letterlijk neemt, is de uitspraak van Rilke ingewikkeld. In ons land waarin polarisatie de norm lijkt te worden en in conflicten in je eigen leven is het een ingewikkelde beweging om die ander te zien als iemand die liefde nodig heeft. En nog dichterbij; om jezelf als hulpeloos te zien, als iemand die liefde nodig heeft. 

Maar stel dat we die beweging in ons denken wel zouden kunnen maken. Stel dat we onze blik zouden kunnen vullen met zachtheid, compassie en angst en weerstand zouden kunnen laten. Wat zou er gebeuren als we vanuit een compassievolle blik die ander als mens kunnen blijven zien? Een mens die hulpeloos is, een mens die liefde nodig heeft. Een mens, net als jij en ik. Wat zou er gebeuren als we een compassievolle blik op onszelf werpen?

Misschien ontstaat er ruimte, wanneer we dat wat we zo verafschuwen in de ander en in onszelf, niet proberen te te bestrijden of te ontvluchten maar erkenning geven aan dat wat erachter verscholen gaat; het hulpeloze, het ‘op zoek naar liefde’. 

Dat betekent overigens niet dat afschuwelijke daden ontkend, genegeerd of met de mantel der liefde bedekt moeten worden. Juist het benoemen van de afschuw en het zichtbaar maken van het verschrikkelijke maakt dat er ruimte kan ontstaan voor ook die andere kant. Voor een besef dat wat ons het meeste afschrikt en afstoot juist datgene is dat in de kern kwetsbaar is. Hulpeloos en op zoek naar liefde. 

De buitenwereld is een afspiegeling van jouw binnenwereld. Dat wat jij afwijst is in een of andere vorm in jou aanwezig. En dan zijn er nog de dingen van jou die je afwijst. Dat wat je bang maakt, dat wat je stil houdt, omdat je je er voor schaamt, of omdat je weet dat ze slecht zijn.  Als het waar is dat daar iets heel kwetsbaars inschuilt, dat wanhopig op zoek is naar liefde en erkenning, kun je er dan anders naar  kijken?. 

Durf je ernaar te vragen en te vragen wat in jouw om liefde vraagt, in plaats van om oordeel? 

Laat de liefde kijken, vol compassie. Dat wens ik je toe.